Tuốt tuột số lấy đi là cát bay xâm thực nên được đa số trong khu vực tán đồng
CẦN SIẾT CHẶT VIỆC phá hoang CÁT mặc dầu vấn đề gây bức xúc dư luận nhưng sau một thời kì tìm hiểu, chúng tôi nhận thấy chính quyền địa phương lại tỏ ra rất tẻ. (CATP) thời kì qua, lợi dụng chủ trương của UBND tỉnh Khánh Hòa cho phép khai phá cát bay xâm lấn đất ở một số điểm thuộc khu vực thôn Tuần Lễ, xã vạn thọ vô cương, huyện Vạn Ninh để nâng đìa nuôi tôm trải bạt, nhiều người dân địa phương đã kéo nhau “oanh tạc” luôn cả dãy đồi cát có cây cối che được xem là bức tường thành bảo vệ khu dân cư trước quá trình xâm thực của cát biển.
Ông Lê Tấn Bản, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Khánh Hòa, chia sẻ thêm: “Chủ trương của sở không khuyến khích mô hình nuôi tôm trên bạt vì làm ảnh hưởng đến mạch nước ngầm và gây ô nhiễm môi trường.
Điều đáng nói là nguồn nước sử dụng không phải được dẫn từ biển vào mà vơ đều lấy tại chỗ phê duyệt hệ thống giếng khoan (với độ sâu trên dưới 15m). Ông Phạm Thuận, người địa phương, chia sẻ: “Việc cát bay, xâm thực vào đất của người dân chỉ xảy ra từ cơn bão năm 1974. Sự tùy tiện một cách cẩu thả của chính quyền địa phương khiến cho rừng dương trồng tại khu vực Dốc Lỡ bị xâm hại nặng nề.
Hầu hết đều phản đối việc phá hoang cát như hiện thời vì cho rằng khi đồi cát bị xâm hại thì nguy cơ cát biển lấn chiếm vào đất và nhà dân sẽ cao hơn rất nhiều. Đặc biệt, mạch nước ngầm ở khu vực bán đảo Hòn Gốm không phải nằm trong các khe nứt dưới lòng đất như ở nơi khác mà xen kẽ ngay trong các lớp địa tầng nên quá trình thẩm thấu, nhiễm mặn nói trên càng diễn ra nhanh và nghiêm trọng hơn”.
UBND tỉnh và Sở TN-MT Khánh Hòa đã giao việc khai hoang cát cho chính quyền địa phương quản lý, nhưng tại những điểm vỡ hoang cát hầu như chơi thấy cơ quan chức năng nào đến kiểm tra, giám sát.
Chính vì sự quản lý lỏng lẻo, thiếu chém đẹp ấy nên ở quờ quạng các điểm khẩn hoang, khối lượng cát bị lấy đi vượt quá qui định. Bên cạnh đó, việc ồ ạt khai khẩn nước ngầm trái phép để nuôi tôm tại đây đã và đang xâm hại nghiêm trọng nguồn tài nguyên nước ngầm đồng thời gây ô nhiễm môi trường cho khu vực. Khi chúng tôi tiếp cận khu vực này, một số lái xe tỏ thái độ tức tối, ngăn trở không cho tác nghiệp.
Nghiêm trọng nhất là dù chỉ được phép phá hoang ở 3 điểm song chính quyền địa phương đã “tự quyết” cho một số hộ lấy thêm ở 2 điểm mới mà chưa được sự đồng ý của cơ quan chức năng.
Hơn nữa, chất thải từ các đìa tôm đều được xả trực tiếp ra biển khiến nước biển ven bờ trong khu vực bị ô nhiễm, nổi váng, bốc mùi ảnh hưởng đến môi trường và cuộc sống của người dân. Theo bà Phan Thị Tuyết Nhung - Phó chủ tịch UBND xã Vạn Thọ, việc khai phá cát của các hộ nuôi tôm đã được Sở TN-MT cho phép.
Vài năm qua, việc bơm nước vô tội vạ để nuôi tôm trải bạt đã ít nhiều ảnh hưởng đến nguồn nước ngầm trong khu vực, khiến nước giếng của hàng chục hộ dân trong thôn khô cạn hoặc nhiễm mặn, chẳng thể sử dụng. Thật xót xa khi chứng kiến đồi cát thoai thoải chạy dọc hướng tây - đông (một bên giáp biển, bên kia là khu dân cư) với cả thảy bề mặt được lấp bởi cây bụi và rừng dương được xem như bức bình phong chống cát xâm thực nay bị khoét sâu nhiều mảng lớn để phục vụ việc lấy cát nâng đìa.
Sau đó, nhờ đồi cát có cây đậy nên từ đó đến nay không tràn vào nhà dân. Trước tình hình trên, ông Nguyễn tỏ bày, Phó phòng Khoáng sản - Địa chất Sở TN-MT tỉnh, cho biết: “khai hoang cát ở những địa điểm chưa được duyệt y là sai. Thế nhưng, khi tiếp xúc với những hộ ở gần các điểm khai phá cát nói trên, chúng tôi lại nhận được những phản ứng trái chiều.
Tuy nhiên, khi bàn luận vấn đề này với ông Lê Văn Khải, Phó phòng TN-MT huyện Vạn Ninh, thì chúng tôi nhận được câu đáp: “Các đìa tôm trên bạt dùng nước ngầm, nhưng họ khoan ngoài biển ở độ sâu khoảng 15m nên không ảnh hưởng đến nguồn nước ngầm trong đất liền cũng như nước giếng của người dân”(!).
Được biết việc lấy cát ở thôn Tuần Lễ là chủ trương của chính quyền địa phương.
Bởi thế, nếu khoan thủng tầng đệm này và khai thác đến mức độ nào đó sẽ dẫn đến việc tầng nước ngọt phía trên tụt xuống song song nước mặn từ dưới thẩm thấu lên gây ô nhiễm nguồn tầng nước ngọt. Đó chính là lý do khiến họ tìm cách ngăn cản khi UBND xã cho phép lấy cát ở khu vực đồi Cô Đơn. Tầng cây bụi và nhiều hàng dương trồng trên 20 năm bị phá bỏ, để lại những bãi đất trống minh mông không có độ che phủ.
Tuy nhiên, khi tiến hành, họ đã phá hoang quá mức gây sạt lở khi mùa mưa bão gần kề. Rất mong cơ quan chức năng nghiên cứu, sớm đưa ra biện pháp phù hợp trong việc khai thác cát và nuôi tôm trên bạt để người dân quanh vùng yên tâm sinh sống. Ông Nguyễn Thành Lễ - Trưởng thôn Tuần Lễ - cũng công nhận việc này.
Hiện tại, hồ hết khu đìa tiếp giáp đường Cổ Mã - Đầm Môn đã và đang được chủ đìa chuyển sang trải bạt để nuôi tôm, chỉ riêng ở thôn Tuần Lễ có khoảng 17ha.
NGUY CƠ TỪ NHỮNG ĐÌA TÔM TRẢI BẠT Bên cạnh nỗi lo về việc khẩn hoang cát vô tội vạ, người dân sống ven đầm Bến Gỏi còn phải đối mặt với nguy cơ khác từ việc nuôi tôm trên bạt đang phát triển một cách ào ạt tại đây. Lấy xong, họ còn để lại những hầm hố lôm nhôm và nhiều ta-luy có độ dốc rất cao.
Ông Nguyễn Ngọc Thông, cán bộ địa chính xã vạn thọ vô cương, dấn: “Vì thiếu nhân sự nên không có người giám sát thẳng tắp việc này”.
Khi thấy người dân có nhu cầu làm đìa tôm trải bạt, UBND huyện Vạn Ninh và xã Vạn Thọ gửi tờ trình lên Sở Tài nguyên - Môi trường (TN-MT) tỉnh Khánh Hòa xin phép cho người dân khai khẩn phần cát bay xâm thực đất sản xuất để nâng đìa và được duyệt y.
Chúng tôi đã có mặt tại hai điểm này, nhận thấy đồi cát bị khoét sâu nghiêm trọng. Đánh giá về nguy cơ kiệt và ô nhiễm nguồn nước ngầm ở khu vực nói trên, ông Bùi Minh Sơn, Trưởng phòng Nước và Khí tượng Sở TN-MT, cho biết: “Nguồn nước ngầm bơm lên để nuôi tôm vững chắc là nước “chà 2” (tầng đệm nằm dưới tầng nước ngọt và trên tầng nước mặn). Sở TN-MT tỉnh chỉ cho phép lấy cát trong khoảng cách tối đa là 30m (tính từ khu dân cư đến phía đông đồi cát), nhưng thực tế điểm nào cũng bị khẩn hoang sâu gần 60m.
“XẺ THỊT” BỨC BÌNH PHONG Nhiều tháng trở lại đây, tại khu vực đồi Cô Đơn, Dốc Lỡ (thôn Tuần Lễ, xã vạn thọ vô cương) lúc nào cũng ầm ầm xe múc, xe tải đổ về thi nhau khai khẩn, chở cát về lấp các đìa tôm trong đầm.
Dù mô hình này mang lại hiệu quả kinh tế song không nên vì ích lợi nhóm mà để ảnh hưởng đến ích cộng đồng”. Chúng tôi sẽ sớm cử đoàn rà soát khảo sát lại tình hình khai khẩn cát ở đây”. Riêng tại thôn Tuần Lễ hiện có tới 5 điểm đang khai khẩn nham nhở, lượng cát bị lấy đi rất lớn, nhiều điểm tạo thành ta-luy cao gần 20m.
Giờ họ cho khai hoang, phá hủy hết hết thảy cây nguyên thủy đang che phủ sẽ rất hiểm nguy cho các hộ quanh vùng”.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét